ఆరోగ్యానికి మేలు చేస్తాయనే భ్రమతో లేదా ధూమపానం అలవాటును మానుకోవడానికి చాలామంది ప్రత్యామ్నాయంగా హెర్బల్ సిగరెట్ల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నారు. అయితే, "పొగాకు లేని (Tobacco-free) సిగరెట్లు" అని మార్కెట్లో అమ్ముడవుతున్న ఈ హెర్బల్ సిగరెట్లు కూడా సాధారణ పొగాకు సిగరెట్లంత హానికరమని మరియు కొన్ని సందర్భాల్లో వాటి కంటే ఎక్కువ ప్రమాదకరమని ఐఐటీ గాంధీనగర్ (IIT Gandhinagar) పరిశోధకులు తమ తాజా అధ్యయనంలో వెల్లడించారు.
పొగాకులో సహజంగా ఉండే 'నికోటిన్ (Nicotine)' అనే విషపూరిత ఆల్కలాయిడ్ మనుషుల్లో తీవ్రమైన వ్యసనానికి కారణమవుతుంది. హెర్బల్ సిగరెట్లలో ఈ నికోటిన్ లేకపోయినా, అవి మండటం (Combustion) వల్ల వెలువడే పొగ ప్రాణాంతకమేనని ఈ శాస్త్రీయ పరిశోధన స్పష్టం చేస్తోంది.
- ఎవరు: ఐఐటీ గాంధీనగర్ (IITGN) మరియు అమెరికాలోని ఇల్లినాయిస్ యూనివర్సిటీ (UIUC) పరిశోధకులు సంయుక్తంగా.
- ఏమిటి: హెర్బల్ సిగరెట్ల వాడకం సాధారణ పొగాకు సిగరెట్లంత లేదా అంతకంటే ప్రమాదకరమని తేల్చిన ఒక సంచలన అధ్యయనం.
- ఎక్కడ: భారతదేశంలోని మార్కెట్లో లభించే అత్యధిక అమ్ముడయ్యే సిగరెట్లపై ఈ పరిశోధన జరిగింది. ఈ నివేదిక 'జర్నల్ ఆఫ్ హజార్డస్ మెటీరియల్స్' లో ప్రచురితమైంది.
- ఎప్పుడు: ప్రపంచ పొగాకు వ్యతిరేక దినోత్సవం సందర్భంగా ఇటీవల ఈ వివరాలు అధికారికంగా వెల్లడయ్యాయి.
- ఎందుకు: 'తొబ్బాకో-ఫ్రీ అంటే రిస్క్-ఫ్రీ' అనే ప్రజల అపోహను తొలిగించడానికి మరియు ప్రత్యామ్నాయ ధూమపాన ఉత్పత్తుల ముప్పును హెచ్చరించడానికి.
నేపథ్యం: హెర్బల్ సిగరెట్ల మోజు మరియు ప్రజల్లో అపోహలు
గత కొన్నేళ్లుగా భారతదేశంతో సహా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ధూమపానం మానేయాలనుకునే వారు ప్రత్యామ్నాయంగా హెర్బల్ సిగరెట్లను ఆశ్రయిస్తున్నారు. మార్కెట్లో వీటిని 100% సహజమైనవి, రసాయనాలు లేనివి అని భారీ ఎత్తున ప్రచారం చేస్తున్నారు. తులసి, పుదీనా, దాల్చినచెక్క, గ్రీన్ టీ, చమోమిలే మరియు కలువ పువ్వుల మిశ్రమంతో తయారు చేయబడిన ఈ హెర్బల్ సిగరెట్లు ఆందోళనను తగ్గిస్తాయని, నిద్రను మెరుగుపరుస్తాయని కంపెనీలు తప్పుదోవ పట్టిస్తున్నాయి.
వీటిలో పొగాకు (Tobacco) ఉండదు కాబట్టి ఇవి ఆరోగ్యానికి హానికరం కాదని యువత, తొలిసారి స్మోక్ చేసేవారు భావిస్తున్నారు. ఈ అపోహలను పటాపంచలు చేస్తూ, అసలు నిజాలు బయటపెట్టడానికి ఐఐటీ గాంధీనగర్ మరియు యూనివర్సిటీ ఆఫ్ ఇల్లినాయిస్ పరిశోధకులు ఒక సీల్డ్ ఛాంబర్లో కృత్రిమ మానవ శ్వాసకోశ విధానాన్ని ఉపయోగించి ఈ అధ్యయనాన్ని చేపట్టారు.
ఈ అధ్యయనం వల్ల కలిగే ప్రభావం
ఈ పరిశోధన సామాన్య ప్రజలకు, ముఖ్యంగా యువతకు ఒక పెద్ద కనువిప్పు. సిగరెట్ లోపల ఏముందనే దానికంటే, ఆ మొక్కలను కాల్చినప్పుడు (Combustion) ఏమి జరుగుతుందనేదే అత్యంత ముఖ్యమని ఈ అధ్యయనం తేల్చి చెప్పింది.
- అతి సూక్ష్మ కణాలు (Ultrafine Particles): హెర్బల్ సిగరెట్ల పొగలో 500 నానోమీటర్ల కంటే తక్కువ పరిమాణం ఉన్న కణాలు సాధారణ సిగరెట్ల పొగలో కంటే ఏకంగా 20 శాతం ఎక్కువగా ఉన్నట్లు పరిశోధకులు గుర్తించారు. ఇవి అతి సులభంగా ఊపిరితిత్తుల లోపలికి మరియు రక్తంలోకి చొచ్చుకుపోతాయి.
- ఆక్సిడేటివ్ పొటెన్షియల్ (Oxidative Potential): కణాలను దెబ్బతీసి, మంటను (Inflammation) కలిగించే రియాక్టివ్ ఆక్సిజన్ స్పీసీస్ను ఉత్పత్తి చేసే సామర్థ్యం (OP) హెర్బల్ సిగరెట్లకు అత్యధికంగా ఉన్నట్లు తేలింది. ఇది గుండె జబ్బులకు దారి తీస్తుంది.
- లెడ్ (సీసం) ప్రమాదం: '100% కెమికల్-ఫ్రీ మరియు నాచురల్' అని అమ్ముతున్న ఒక తులసి ఫ్లేవర్ హెర్బల్ సిగరెట్ లో, అన్నిటికంటే అత్యధిక మోతాదులో ప్రమాదకరమైన లెడ్ (Lead) ఉన్నట్లు తేలడం తీవ్ర ఆందోళన కలిగించే విషయం. ఇది నాడీ వ్యవస్థను దెబ్బతీస్తుంది.
పొగాకు వ్యసనానికి అసలు కారణం: నికోటిన్ ఆల్కలాయిడ్
సాధారణ పొగాకు సిగరెట్లకు మనుషులు బానిసలవ్వడానికి ప్రధాన కారణం అందులో ఉండే 'నికోటిన్ (Nicotine)' అనే విషపూరిత ఆల్కలాయిడ్. సిగరెట్ తాగిన కొన్ని సెకన్ల వ్యవధిలోనే ఈ నికోటిన్ మెదడుకు చేరుకుని 'డోపమైన్ (Dopamine)' అనే రసాయనాన్ని విడుదల చేస్తుంది. ఇది తాత్కాలికంగా ఆనందాన్ని, ఉల్లాసాన్ని ఇస్తుంది.
అయితే కొద్దిసేపటికే మెదడు మళ్లీ అదే అనుభూతి కోసం ఆరాటపడుతుంది. ఈ విధంగా మెదడును తన గుప్పిట్లోకి తీసుకుని, ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్ బారిన పడేలా చేసే అత్యంత తీవ్రమైన వ్యసన కారకం ఈ నికోటిన్. హెర్బల్ సిగరెట్లలో నికోటిన్ లేకపోయినప్పటికీ, అవి వెలువరించే పొగ మాత్రం ఊపిరితిత్తులను సమానంగా నాశనం చేస్తుంది.
Quick-Fact: ఈ అధ్యయనంలో తేలిన ఆశ్చర్యకరమైన విషయం ఏమిటంటే, కాగితంతో చుట్టబడిన హెర్బల్ సిగరెట్ల కంటే, బీడీల్లాగా ఆకులతో (తెండు ఆకులు) చుట్టబడిన హెర్బల్ సిగరెట్లు ఏకంగా 49 శాతం ఎక్కువ విషపూరితమైనవి!
సిగరెట్ల మధ్య కీలక వ్యత్యాసాలు
పొగాకు మరియు హెర్బల్ సిగరెట్ల మధ్య ఉన్న భేదాలను మరియు వాటి ప్రభావాలను అర్థం చేసుకోవడానికి ఐఐటీ గాంధీనగర్ పరిశోధన వివరాలు ఈ కింది పట్టికలో పొందుపరచబడ్డాయి:
| లక్షణాలు | పొగాకు సిగరెట్లు | హెర్బల్ సిగరెట్లు |
|---|---|---|
| వ్యసన కారకం | నికోటిన్ ఉంటుంది. ఇది తీవ్రమైన వ్యసనానికి, మెదడు పనితీరు మార్పుకు కారణం. | నికోటిన్ ఉండదు. కానీ ఇతర ఫ్లేవర్ల ఆకర్షణలతో మానసిక అలవాటు పడతారు. |
| అతి సూక్ష్మ కణాలు (<500nm) | ప్రమాదకర స్థాయిలో వెలువడతాయి. శ్వాసకోశ వ్యాధులకు దారితీస్తాయి. | పొగాకు సిగరెట్ల కంటే సుమారు 20% అధికంగా ఉంటాయి. |
| దహన ప్రక్రియ (Combustion) | టార్, కార్బన్ మోనాక్సైడ్, మరియు ఇతర క్యాన్సర్ కారకాలను ఉత్పత్తి చేస్తుంది. | మొక్కలను కాల్చడం వల్ల సమానంగా లేదా అంతకంటే ఎక్కువ విష వాయువులు వస్తాయి. |
| హృద్రోగ ముప్పు (Oxidative Potential) | హృదయ సంబంధిత వ్యాధులకు మరియు కణాల మంటకు (Inflammation) కారణం. | పొగాకు సిగరెట్ల కంటే OP ఎక్కువ. ఆకులతో చుడితే ముప్పు 49% దాకా అధికం. |
"నైసర్గికమైనది (Natural) అంటే సురక్షితమైనది (Safe)" అనే భావన సిగరెట్ల విషయంలో పూర్తిగా అబద్ధమని ఈ ఐఐటీ గాంధీనగర్ పరిశోధన నిరూపించింది. హెర్బల్ సిగరెట్లను ధూమపాన విరమణకు సురక్షితమైన ప్రత్యామ్నాయంగా వాడటం ఎంతమాత్రం శ్రేయస్కరం కాదు.
పొగాకు సిగరెట్లలోని నికోటిన్ వ్యసనానికి దారితీస్తే, హెర్బల్ సిగరెట్లలోని దహన ప్రక్రియ నేరుగా ఊపిరితిత్తులను ప్రమాదంలోకి నెడుతుంది. అందువల్ల ఎటువంటి సిగరెట్ అయినా లేదా దేనిని కాల్చి పీల్చినా అది ఆరోగ్యానికి హానికరమే అనే వాస్తవాన్ని ప్రతి ఒక్కరూ గ్రహించాలి.