ప్రాథమిక విధులు ఆర్టికల్ 51A: Study Notes & 20 Q&A

ప్రాథమిక విధులు భాగం IV-A ఆర్టికల్ 51A భారత పౌరులందరికీ ఒక దిక్సూచి లాంటిది. హక్కులు అడిగే ముందు మన బాధ్యతలను నెరవేర్చాలనే సూత్రాన్ని ఇది తెలియజేస్తుంది. ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థలో పౌరులు కేవలం తమ హక్కులను మాత్రమే కాకుండా, దేశం పట్ల, సమాజం పట్ల తమకున్న బాధ్యతలను కూడా గుర్తించినప్పుడే ఆ దేశం ప్రగతి పథంలో పయనిస్తుంది.

ఈ ఉద్దేశ్యంతోనే భారత రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులను చేర్చారు. ఈ బ్లాగ్‌పోస్ట్‌లో భారత రాజ్యాంగంలోని ప్రాథమిక విధులు, వాటి ఆవశ్యకత, చారిత్రక నేపథ్యం మరియు ప్రతి ఒక్క విధి వెనుక ఉన్న అంతరార్థాన్ని వివరంగా తెలుసుకుందాం.

ప్రాథమిక విధులు: చారిత్రక నేపథ్యం

1950 జనవరి 26న భారత రాజ్యాంగం అమలులోకి వచ్చినప్పుడు, అందులో ప్రాథమిక హక్కులను మాత్రమే పొందుపరిచారు కానీ పౌరుల విధులను ప్రత్యేకంగా చేర్చలేదు. హక్కులు ఉన్నచోట విధులు అంతర్లీనంగా ఉంటాయనేది అప్పటి రాజ్యాంగ నిర్మాతల భావన. అయితే, కాలక్రమేణా మారుతున్న సామాజిక, రాజకీయ పరిస్థితుల దృష్ట్యా పౌరులకు తమ బాధ్యతలను స్పష్టంగా గుర్తుచేయాల్సిన అవసరం ఏర్పడింది.

ముఖ్యంగా 1975-1977 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి కాలంలో, పౌరులు తమ ప్రాథమిక విధులను కూడా తెలుసుకోవాలనే ఉద్దేశ్యంతో అప్పటి ప్రభుత్వం సర్దార్ స్వరణ్ సింగ్ నాయకత్వంలో ఒక కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది. రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులను చేర్చాల్సిన ఆవశ్యకతను ఈ కమిటీ సిఫార్సు చేసింది. ప్రపంచంలో విధులను రాజ్యాంగంలో పొందుపరిచిన అతికొద్ది ప్రజాస్వామ్య దేశాలలో జపాన్ ఒకటి కాగా, భారతదేశం సోవియట్ యూనియన్ రాజ్యాంగం నుండి ఈ భావనను స్ఫూర్తిగా తీసుకుంది.

స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ సిఫార్సుల మేరకు, 1976లో 42వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం ద్వారా రాజ్యాంగంలో కొత్తగా 'భాగం IV-A' ను చేర్చారు. ఇందులో కేవలం ఒకే ఒక ఆర్టికల్ '51A' ను పొందుపరిచి, పౌరులు పాటించాల్సిన 10 ప్రాథమిక విధులను నిర్దేశించారు. తదనంతరం, 2002లో జరిగిన 86వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా విద్యాహక్కుకు సంబంధించిన మరొక విధిని చేర్చడంతో వీటి సంఖ్య 11కి చేరింది.

ప్రాథమిక విధులు (ఆర్టికల్ 51A) - విపులమైన వివరణ

భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 51A ప్రకారం, భారతదేశంలోని ప్రతి పౌరుడు క్రింది విధులను పాటించడం బాధ్యత:

1. రాజ్యాంగాన్ని గౌరవించడం (51A - a)

విధి: రాజ్యాంగాన్ని పాటించడం మరియు దాని ఆదర్శాలను, సంస్థలను, జాతీయ జెండాను, జాతీయ గీతాన్ని గౌరవించడం.

వివరణ: భారత దేశ అత్యున్నత చట్టం మన రాజ్యాంగం. అందులోని స్వేచ్ఛ, సమానత్వం, సౌభ్రాతృత్వం వంటి ఆదర్శాలను ప్రతి పౌరుడు తన నిజ జీవితంలో ఆచరించాలి. చట్టసభలు, న్యాయస్థానాలు వంటి రాజ్యాంగ సంస్థల పట్ల గౌరవం కలిగి ఉండాలి. జాతీయ జెండా, జాతీయ గీతం మన దేశ సార్వభౌమాధికారానికి ప్రతీకలు. బహిరంగ ప్రదేశాల్లో జాతీయ గీతం ఆలాపించేటప్పుడు లేచి నిలబడటం, జాతీయ జెండాను అవమానించకుండా చూసుకోవడం మన ప్రథమ బాధ్యత.

2. స్వాతంత్ర్య పోరాట ఆదర్శాలను స్ఫూర్తిగా తీసుకోవడం (51A - b)

విధి: మన జాతీయ స్వాతంత్ర్య పోరాటాన్ని ప్రేరేపించిన ఉన్నత ఆదర్శాలను హృదయపూర్వకంగా స్మరించుకోవడం, ఆచరించడం.

వివరణ: వందల ఏళ్ల బ్రిటిష్ పాలన నుండి దేశానికి విముక్తి కల్పించడానికి ఎంతో మంది స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు తమ ప్రాణాలను అర్పించారు. అహింస, సత్యాగ్రహం, త్యాగం, దేశభక్తి వంటి వారు చూపిన మార్గాలు మనకు ఎప్పటికీ ఆదర్శప్రాయం. ఆ ఆదర్శాలను కేవలం చరిత్ర పుస్తకాలకు మాత్రమే పరిమితం చేయకుండా, నేటి యువత తమ జీవన విధానంలో భాగం చేసుకోవాలి. మన స్వాతంత్ర్య చరిత్రను భావితరాలకు సగర్వంగా తెలియజేయాలి.

3. సార్వభౌమాధికారం, సమగ్రతలను రక్షించడం (51A - c)

విధి: భారతదేశ సార్వభౌమాధికారం, ఐక్యత, సమగ్రతలను సమర్థించడం మరియు రక్షించడం.

వివరణ: ఇది అత్యంత ముఖ్యమైన జాతీయ విధి. భారతదేశం భిన్నత్వంలో ఏకత్వం కలిగిన దేశం. కుల, మత, భాషా, ప్రాంతీయ భేదాలు ఎన్ని ఉన్నప్పటికీ, దేశ ఐక్యతకు భంగం కలిగించే విచ్ఛిన్నకర శక్తులను మనం ప్రోత్సహించకూడదు. దేశ సార్వభౌమాధికారం అంటే, అంతర్గతంగా మరియు బహిర్గతంగా మన దేశం స్వతంత్రంగా వ్యవహరించే అధికారం. ఈ స్వతంత్ర ప్రతిపత్తికి ముప్పు వాటిల్లేలా ఎవరైనా ప్రవర్తిస్తే వారిని వ్యతిరేకించడం పౌరుల కనీస బాధ్యత.

4. దేశ రక్షణలో పాల్గొనడం (51A - d)

విధి: దేశాన్ని రక్షించడం మరియు పిలుపువచ్చినప్పుడు జాతీయ సేవ చేయడం.

వివరణ: దేశ సరిహద్దులను కాపాడటం కేవలం సైనికుల బాధ్యత మాత్రమే కాదు. అవసరమైన పరిస్థితులలో (యుద్ధం లేదా ప్రకృతి విపత్తుల సమయంలో) దేశం పిలుపునిస్తే, ప్రతి పౌరుడు ముందుకు వచ్చి నిస్వార్థంగా సేవలందించడానికి సిద్ధంగా ఉండాలి. ఇది దేశం పట్ల మనకున్న అచంచలమైన ప్రేమను, నిబద్ధతను తెలియజేస్తుంది.

5. సోదరభావం పెంపొందించడం, మహిళలను గౌరవించడం (51A - e)

విధి: మత, భాషా, ప్రాంతీయ లేదా వర్గ వైవిధ్యాలకు అతీతంగా భారతదేశ ప్రజలందరి మధ్య సామరస్యాన్ని, సోదరభావాన్ని పెంపొందించడం; మహిళల గౌరవానికి భంగం కలిగించే ఆచారాలను విడనాడటం.

వివరణ: సమాజంలో శాంతి భద్రతలు నిలవాలంటే ప్రజల మధ్య సోదరభావం అత్యవసరం. పక్కవారి మతాన్ని, భాషను కించపరిచేలా మాట్లాడటం వల్ల సమాజంలో అశాంతి చెలరేగుతుంది. అలాగే, సగభాగమైన మహిళలకు సమాజంలో సముచిత స్థానం ఇవ్వాలి. వరకట్నం, భ్రూణ హత్యలు, మహిళలను కించపరిచే మాటలు వంటి దురాచారాలను పూర్తిగా రూపుమాపాలి. మహిళల పట్ల మర్యాదపూర్వకంగా ప్రవర్తించడం సభ్య సమాజ లక్షణం.

6. మిశ్రమ సంస్కృతిని కాపాడటం (51A - f)

విధి: మన మిశ్రమ సంస్కృతి యొక్క గొప్ప వారసత్వాన్ని అంచనా వేయడం, సంరక్షించడం.

వివరణ: భారతదేశం వేలాది సంవత్సరాల చరిత్ర కలిగిన దేశం. మన కలలు, వాస్తుశిల్పం, సాహిత్యం, నృత్యాలు, పండుగలు అన్నీ ప్రపంచంలోనే అత్యంత విశిష్టమైనవి. పాత కట్టడాలను నాశనం చేయకుండా కాపాడుకోవడం, మన సంప్రదాయ కళలను ప్రోత్సహించడం ప్రతి పౌరుడి విధి. మన సంస్కృతి వైవిధ్యాన్ని గౌరవిస్తూనే దానిని భావితరాలకు భద్రంగా అందించాలి.

7. పర్యావరణ పరిరక్షణ (51A - g)

విధి: అడవులు, సరస్సులు, నదులు మరియు వన్యప్రాణులతో సహా సహజ పర్యావరణాన్ని రక్షించడం, మెరుగుపరచడం మరియు జీవుల పట్ల కరుణ కలిగి ఉండటం.

వివరణ: అభివృద్ధి పేరుతో పర్యావరణాన్ని నాశనం చేస్తున్న ప్రస్తుత తరుణంలో ఈ విధి చాలా కీలకం. చెట్లను నరకకుండా కాపాడటం, ప్లాస్టిక్ వాడకాన్ని తగ్గించడం, నీటి వనరులను కలుషితం చేయకుండా చూడటం మన దైనందిన జీవితంలో భాగం కావాలి. మూగ జీవాల పట్ల హింసాత్మకంగా ప్రవర్తించకుండా కరుణతో వ్యవహరించాలి. పర్యావరణ పరిరక్షణ అనేది కేవలం ప్రభుత్వాల బాధ్యత కాదు, ప్రజల భాగస్వామ్యం లేనిదే అది సాధ్యం కాదు.

8. శాస్త్రీయ దృక్పథం పెంపొందించుకోవడం (51A - h)

విధి: శాస్త్రీయ దృక్పథం, మానవతావాదం మరియు విచారణ, సంస్కరణ స్ఫూర్తిని పెంపొందించుకోవడం.

వివరణ: మూఢనమ్మకాలు, అంధవిశ్వాసాలకు దూరంగా ఉండి, ప్రతి విషయాన్ని హేతుబద్ధంగా ఆలోచించడాన్నే శాస్త్రీయ దృక్పథం అంటారు. ఎవరైనా ఏదైనా చెబితే గుడ్డిగా నమ్మకుండా, అందులోని నిజా నిజాలను ప్రశ్నించే తత్వాన్ని అలవర్చుకోవాలి. మారుతున్న కాలంతో పాటు సమాజంలో అవసరమైన సానుకూల మార్పులను (సంస్కరణలను) ఆహ్వానించాలి. మానవతా దృక్పథంతో తోటివారికి సహాయపడే గుణాన్ని పెంపొందించుకోవాలి.

9. ప్రజా ఆస్తి రక్షణ, అహింస (51A - i)

విధి: ప్రజా ఆస్తిని రక్షించడం మరియు హింసను విడనాడటం.

వివరణ: బస్సులు, రైళ్లు, ప్రభుత్వ భవనాలు, పార్కులు ఇవన్నీ ప్రజా ఆస్తులు. అంటే మనందరం కడుతున్న పన్నుల ద్వారా ఏర్పడినవి. ఆందోళనలు, సమ్మెల సమయంలో కోపంతో ప్రభుత్వ ఆస్తులను ధ్వంసం చేయడం అంటే మన ఆస్తిని మనమే నాశనం చేసుకోవడం. సమస్యల పరిష్కారానికి హింసను ఎంచుకోకుండా, శాంతియుత, ప్రజాస్వామ్య పద్ధతులలో నిరసన తెలపడం నేర్చుకోవాలి.

10. అత్యుత్తమ స్థాయికి ఎదగడం (51A - j)

విధి: వ్యక్తిగత మరియు సామూహిక కార్యకలాపాల అన్ని రంగాలలో అత్యుత్తమ స్థాయికి ఎదగడానికి కృషి చేయడం, తద్వారా దేశం నిరంతరం ఉన్నత స్థాయి ప్రయత్నాలు, విజయాలను సాధించేలా చూడటం.

వివరణ: ప్రతి వ్యక్తి తన వృత్తిలో, తాను ఎంచుకున్న రంగంలో నైపుణ్యాన్ని సాధించి శిఖరాగ్రానికి చేరడానికి నిరంతరం శ్రమించాలి. వ్యక్తులు అభివృద్ధి చెందితేనే సమూహం అభివృద్ధి చెందుతుంది, తద్వారా దేశం ఆర్థికంగా, సాంకేతికంగా, శాస్త్రీయంగా ప్రపంచ స్థాయిలో ముందు వరుసలో నిలుస్తుంది. ఇది దేశ ప్రగతికి ప్రతి ఒక్కరు అందించే పరోక్ష సేవ.

11. విద్యావకాశాలు కల్పించడం (51A - k)

విధి: తల్లిదండ్రులు లేదా సంరక్షకులు తమ 6 నుండి 14 సంవత్సరాల వయస్సు గల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం.

వివరణ: ఈ విధిని 2002లో 86వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా చేర్చారు. దేశ భవిష్యత్తు నేటి బాలల చేతుల్లోనే ఉంది. అక్షరాస్యత పెరిగితేనే పేదరికం, నిరుద్యోగం వంటి ఎన్నో సమస్యలకు పరిష్కారం దొరుకుతుంది. అందువల్ల ప్రతి తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లలను పనిలోకి పంపకుండా, బడికి పంపి ప్రాథమిక విద్యను అందించడం వారి కనీస బాధ్యతగా రాజ్యాంగం గుర్తించింది.

ప్రాథమిక విధుల ప్రాముఖ్యత మరియు ఆవశ్యకత

ప్రజాస్వామ్యంలో హక్కులు మరియు విధులు ఒకే నాణేనికి ఉన్న రెండు ముఖాలు లాంటివి. ఈ రెంటినీ వేరుచేసి చూడలేము. ప్రాథమిక విధులు పౌరులకు ఎందుకు ముఖ్యమో క్రింది పాయింట్ల ద్వారా అర్థం చేసుకోవచ్చు:

• నిరంతర హెచ్చరిక: పౌరులు తమ ప్రాథమిక హక్కులను అనుభవిస్తున్నప్పుడు, దేశం పట్ల, సమాజం పట్ల తమకున్న బాధ్యతలను విస్మరించకూడదని ఈ విధులు నిరంతరం గుర్తుచేస్తుంటాయి.
• జాతి వ్యతిరేక కార్యకలాపాల నిరోధకం: జాతీయ జెండాను అవమానించడం, ప్రభుత్వ ఆస్తులను ధ్వంసం చేయడం వంటి జాతి వ్యతిరేక, సమాజ వ్యతిరేక కార్యకలాపాలకు పాల్పడేవారికి ఈ విధులు ఒక హెచ్చరికగా నిలుస్తాయి.
• ప్రేరణాత్మక శక్తి: ప్రాథమిక విధులు పౌరులలో క్రమశిక్షణను, నిబద్ధతను పెంపొందిస్తాయి. పౌరులు కేవలం ప్రేక్షకుల్లా కాకుండా, జాతీయ లక్ష్యాల సాధనలో క్రియాశీల భాగస్వాములుగా మారడానికి ఇవి స్ఫూర్తినిస్తాయి.
• న్యాయస్థానాలకు మార్గదర్శకం: ఏదైనా ఒక చట్టం యొక్క రాజ్యాంగ బద్ధతను నిర్ణయించే సమయంలో న్యాయస్థానాలకు ఈ విధులు సహాయపడతాయి. ఒక చట్టం ప్రాథమిక విధులను అమలు చేయడానికి ఉద్దేశించినదైతే, న్యాయస్థానాలు దానిని సహేతుకమైనదిగా పరిగణిస్తాయి.

న్యాయపరమైన అమలు మరియు వర్మ కమిటీ సిఫార్సులు

ప్రాథమిక హక్కుల వలె ప్రాథమిక విధులను నేరుగా న్యాయస్థానాల ద్వారా అమలు చేయలేము. అనగా, ఎవరైనా పౌరుడు ఈ విధులను పాటించకపోతే, కేవలం ఈ ఆర్టికల్ ఆధారంగా కోర్టులు వారికి శిక్ష విధించలేవు. రాజ్యాంగంలో వీటిని అమలు చేయడానికి ఎలాంటి చట్టపరమైన ఆంక్షలు లేవు.

అయితే, 1999లో ఏర్పాటు చేయబడిన జస్టిస్ జె.ఎస్. వర్మ కమిటీ ప్రాథమిక విధులకు సంబంధించిన ఒక కీలక నివేదికను సమర్పించింది. ప్రాథమిక విధులను ఉల్లంఘించే వారిపై చర్యలు తీసుకోవడానికి ఇప్పటికే కొన్ని చట్టాలు అందుబాటులో ఉన్నాయని ఈ కమిటీ స్పష్టం చేసింది. ఉదాహరణకు:

• జాతీయ గౌరవానికి భంగం కలిగించే చర్యల నిరోధక చట్టం (1971) ప్రకారం జాతీయ జెండాను, జాతీయ గీతాన్ని, రాజ్యాంగాన్ని అవమానిస్తే శిక్షార్హులు.
• వివిధ మతాలు, కులాల మధ్య శత్రుత్వాన్ని ప్రోత్సహించే చర్యలను భారత శిక్షాస్మృతి (IPC) తీవ్రమైన నేరంగా పరిగణిస్తుంది.
• అంటరానితనం వంటి వివక్షను పాటించడాన్ని పౌర హక్కుల రక్షణ చట్టం (1955) ద్వారా శిక్షించవచ్చు.
• పర్యావరణ మరియు వన్యప్రాణుల రక్షణ కోసం అటవీ సంరక్షణ చట్టం, వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టాలు అమలులో ఉన్నాయి.

దీని అర్థం ఏమిటంటే, ప్రాథమిక విధులకు రాజ్యాంగపరమైన న్యాయ సంరక్షణ లేకపోయినా, పార్లమెంటు చట్టాల ద్వారా వాటిని తప్పనిసరిగా అమలు చేసే అధికారం ప్రభుత్వానికి ఉంది.

ప్రాథమిక విధులపై విమర్శలు

రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులు ఉన్నప్పటికీ, వాటిపై కొన్ని విమర్శలు కూడా ఉన్నాయి:

• అసంపూర్ణ జాబితా: ఓటు వేయడం, పన్నులు చెల్లించడం, కుటుంబ నియంత్రణ పాటించడం వంటి ముఖ్యమైన విధులను ఇందులో చేర్చలేదని కొందరు విమర్శకులు అభిప్రాయపడ్డారు. (వాస్తవానికి పన్నులు చెల్లించాలనే నిబంధనను స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ సిఫార్సు చేసినప్పటికీ దానిని చేర్చలేదు).
• అస్పష్టమైన పదజాలం: "ఉన్నత ఆదర్శాలు", "మిశ్రమ సంస్కృతి", "శాస్త్రీయ దృక్పథం" వంటి పదాలు సామాన్య మానవుడికి సులభంగా అర్థం కావు. వాటికి సరైన నిర్వచనాలు లేకపోవడం వల్ల ఆచరణలో గందరగోళం ఏర్పడుతుంది.
• చట్టపరమైన ఆంక్షలు లేకపోవడం: హక్కుల ఉల్లంఘన జరిగితే కోర్టుకు వెళ్లినట్లు, విధులు పాటించని వారిపై నేరుగా కోర్టు చర్యలు తీసుకునే వెసులుబాటు లేకపోవడం వల్ల ఇవి కేవలం నైతిక సూక్తులుగా మిగిలిపోయాయని కొందరి వాదన.
• స్థానం: ప్రాథమిక హక్కులు ఉండే 'భాగం III' లో కాకుండా, ఆదేశిక సూత్రాలు ఉండే 'భాగం IV' తర్వాత వీటిని చేర్చడం వల్ల వాటి విలువ తగ్గిందనేది మరో విమర్శ.

విమర్శలు ఎన్ని ఉన్నప్పటికీ, ప్రాథమిక విధులు భాగం IV-A ఆర్టికల్ 51A భారత రాజ్యాంగంలో ఒక అత్యున్నతమైన నైతిక చట్రాన్ని ఏర్పాటు చేశాయనడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు. హక్కులు మరియు విధులు పక్కపక్కనే నడిచినప్పుడే దేశం బలోపేతం అవుతుంది. నేటి ఆధునిక ప్రపంచంలో పర్యావరణ మార్పులు, సామాజిక అసమానతలు, విచ్ఛిన్నకర శక్తుల ప్రభావం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ప్రాథమిక విధుల ఆవశ్యకత మునుపటి కంటే ఇప్పుడు మరింత ఎక్కువగా ఉంది.

ప్రభుత్వం ఎంతగా చట్టాలు చేసినా, ప్రతి పౌరుడు స్వచ్ఛందంగా తన విధులను నెరవేర్చడానికి ముందుకు వచ్చినప్పుడే "మేక్ ఇన్ ఇండియా", "స్వచ్ఛ భారత్" లాంటి జాతీయ కార్యక్రమాలు విజయవంతం అవుతాయి. రాజ్యాంగం మనకు ప్రసాదించిన హక్కులను అనుభవిస్తూనే, దేశాభివృద్ధికి, సామాజిక శ్రేయస్సుకు అవసరమైన విధులను బాధ్యతాయుతంగా నిర్వర్తించడం మనందరి లక్ష్యం కావాలి. అప్పుడే భారత రాజ్యాంగ నిర్మాతలు కలలు కన్న నిజమైన, పరిపూర్ణమైన గణతంత్ర దేశంగా భారతదేశం వర్ధిల్లుతుంది.

ప్రాథమిక విధులు ఆర్టికల్ 51A: 20 Q&A

Quiz topic:ప్రాథమిక విధులు (Fundamental Duties)

Subject:భారత రాజ్యాంగం / పాలిటీ (Indian Polity)

Total questions:20

Time duration:10 minutes

Total marks:20

1. భారత రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులను ఏ భాగంలో పొందుపరిచారు?

• A.భాగం III
• B.భాగం IV
• C.భాగం IV-A
• D.భాగం V

✅ Answer: C – భాగం IV-A

Explanation: 1976లో 42వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం ద్వారా రాజ్యాంగంలో కొత్తగా భాగం IV-A ను చేర్చి, అందులో పౌరుల ప్రాథమిక విధులను పొందుపరిచారు.

2. ప్రాథమిక విధులు రాజ్యాంగంలోని ఏ ఆర్టికల్ కింద పేర్కొనబడ్డాయి?

• A.ఆర్టికల్ 50
• B.ఆర్టికల్ 51A
• C.ఆర్టికల్ 52A
• D.ఆర్టికల్ 48A

✅ Answer: B – ఆర్టికల్ 51A

Explanation: రాజ్యాంగంలోని భాగం IV-A లో ఒకే ఒక్క ఆర్టికల్ 51A ఉంది. దీని కింద భారత పౌరులు పాటించాల్సిన మొత్తం ప్రాథమిక విధులను స్పష్టంగా వివరించారు.

3. రాజ్యాంగంలో ప్రాథమిక విధులను చేర్చాలని సిఫార్సు చేసిన కమిటీ ఏది?

• A.స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ
• B.బల్వంతరాయ్ మెహతా కమిటీ
• C.మండల్ కమిషన్
• D.కోఠారి కమిషన్

✅ Answer: A – స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ

Explanation: 1975 నాటి అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో పౌరులకు బాధ్యతలు గుర్తుచేసేందుకు సర్దార్ స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ సిఫార్సుల మేరకు ఈ విధులను చేర్చారు.

4. భారతదేశం ప్రాథమిక విధులను ఏ దేశ రాజ్యాంగం నుండి స్ఫూర్తిగా తీసుకుంది?

• A.అమెరికా
• B.జర్మనీ
• C.ఐర్లాండ్
• D.సోవియట్ యూనియన్ (రష్యా)

✅ Answer: D – సోవియట్ యూనియన్ (రష్యా)

Explanation: ప్రాథమిక హక్కులను అమెరికా నుండి తీసుకోగా, ప్రాథమిక విధులను అప్పటి సోవియట్ యూనియన్ (USSR - ప్రస్తుత రష్యా) రాజ్యాంగం నుండి స్వీకరించారు.

5. 1976లో 42వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా మొదట ఎన్ని ప్రాథమిక విధులను చేర్చారు?

• A.8
• B.10
• C.11
• D.12

✅ Answer: B – 10

Explanation: స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ 8 విధులను సిఫార్సు చేయగా, ప్రభుత్వం 42వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా 10 ప్రాథమిక విధులను రాజ్యాంగంలో పొందుపరిచింది.

6. ప్రస్తుతం భారత రాజ్యాంగంలో ఉన్న మొత్తం ప్రాథమిక విధుల సంఖ్య ఎంత?

• A.9
• B.10
• C.11
• D.12

✅ Answer: C – 11

Explanation: మొదట 10 విధులు ఉండేవి. 2002లో చేసిన 86వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా విద్యాహక్కుకు సంబంధించిన మరొక విధిని చేర్చడంతో వీటి సంఖ్య 11కి చేరింది.

7. కింది వాటిలో ఏది ప్రాథమిక విధి కాదు?

• A.జాతీయ జెండాను గౌరవించడం
• B.ప్రజా ఆస్తులను రక్షించడం
• C.ఓటు హక్కును వినియోగించుకోవడం
• D.పర్యావరణాన్ని పరిరక్షించడం

✅ Answer: C – ఓటు హక్కును వినియోగించుకోవడం

Explanation: ఓటు హక్కును వినియోగించుకోవడం, పన్నులు చెల్లించడం వంటివి పౌరుల నైతిక బాధ్యతలు అయినప్పటికీ, రాజ్యాంగం వీటిని ప్రాథమిక విధుల జాబితాలో చేర్చలేదు.

8. 11వ ప్రాథమిక విధి దేనికి సంబంధించినది?

• A.అడవుల సంరక్షణ
• B.6 నుండి 14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం
• C.మహిళల గౌరవాన్ని కాపాడటం
• D.దేశ భద్రతలో పాల్గొనడం

✅ Answer: B – 6 నుండి 14 ఏళ్ల పిల్లలకు విద్యావకాశాలు కల్పించడం

Explanation: 86వ రాజ్యాంగ సవరణ (2002) ద్వారా ఆర్టికల్ 51A (k) కింద తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లలకు ప్రాథమిక విద్యావకాశాలు కల్పించడాన్ని ఒక విధిగా చేర్చారు.

9. "స్వాతంత్ర్య పోరాట ఆదర్శాలను స్ఫూర్తిగా తీసుకోవడం" అనేది ఎన్నవ ప్రాథమిక విధి?

• A.51A (a)
• B.51A (b)
• C.51A (c)
• D.51A (d)

✅ Answer: B – 51A (b)

Explanation: ఆర్టికల్ 51A (b) ప్రకారం మన జాతీయ స్వాతంత్ర్య పోరాటాన్ని ప్రేరేపించిన ఉన్నత ఆదర్శాలను పౌరులందరూ స్మరించుకొని ఆచరించాలి.

10. పర్యావరణ పరిరక్షణ (అడవులు, సరస్సులు, వన్యప్రాణుల రక్షణ) గురించి ఏ ప్రాథమిక విధి తెలుపుతుంది?

• A.51A (f)
• B.51A (g)
• C.51A (h)
• D.51A (i)

✅ Answer: B – 51A (g)

Explanation: సహజ పర్యావరణాన్ని రక్షించడం మరియు మెరుగుపరచడం, జీవుల పట్ల కరుణ కలిగి ఉండటం ఆర్టికల్ 51A (g) కింద పౌరుల బాధ్యతగా గుర్తించబడింది.

11. మహిళల గౌరవానికి భంగం కలిగించే ఆచారాలను విడనాడాలని ఏ ప్రాథమిక విధి సూచిస్తుంది?

• A.51A (c)
• B.51A (d)
• C.51A (e)
• D.51A (f)

✅ Answer: C – 51A (e)

Explanation: ఆర్టికల్ 51A (e) ప్రజలందరి మధ్య సోదరభావాన్ని పెంపొందించాలని, అలాగే స్త్రీల గౌరవాన్ని కించపరిచే దురాచారాలను విడిచిపెట్టాలని తెలియజేస్తుంది.

12. "శాస్త్రీయ దృక్పథం, మానవతావాదం పెంపొందించుకోవాలి" అని రాజ్యాంగంలో ఎక్కడ పేర్కొన్నారు?

• A.ఆదేశిక సూత్రాలలో
• B.ప్రాథమిక హక్కులలో
• C.ప్రవేశికలో
• D.ప్రాథమిక విధులలో

✅ Answer: D – ప్రాథమిక విధులలో

Explanation: మూఢనమ్మకాలకు దూరంగా ఉండి, విచారణ, సంస్కరణ స్ఫూర్తిని పెంపొందించుకోవాలనే "శాస్త్రీయ దృక్పథం" ఆర్టికల్ 51A (h) లో ప్రాథమిక విధిగా పొందుపరిచారు.

13. ప్రాథమిక విధులను అమలు చేయడానికి, ఉల్లంఘనులపై చర్యలు తీసుకోవడానికి ఏర్పాటైన కమిటీ ఏది?

• A.సర్కారియా కమిషన్
• B.జస్టిస్ వర్మ కమిటీ (1999)
• C.మల్లిమత్ కమిటీ
• D.నరసింహం కమిటీ

✅ Answer: B – జస్టిస్ వర్మ కమిటీ (1999)

Explanation: ప్రాథమిక విధులకు చట్టబద్ధత మరియు అమలుకు సంబంధించి ఉన్న చట్టాలను పరిశీలించడానికి 1999లో జస్టిస్ జె.ఎస్. వర్మ కమిటీని ఏర్పాటు చేశారు.

14. ప్రాథమిక విధులకు న్యాయపరమైన రక్షణ ఉందా?

• A.అవును, కోర్టులు నేరుగా శిక్షించవచ్చు
• B.లేదు, వీటికి కోర్టుల ద్వారా అమలు చేసే సదుపాయం లేదు
• C.హైకోర్టుకు మాత్రమే అధికారం ఉంది
• D.రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వుల ద్వారా శిక్షించవచ్చు

✅ Answer: B – లేదు, వీటికి కోర్టుల ద్వారా అమలు చేసే సదుపాయం లేదు

Explanation: ప్రాథమిక హక్కుల వలె వీటికి న్యాయ రక్షణ లేదు. ఒక వ్యక్తి విధులను పాటించకపోతే కోర్టులు నేరుగా శిక్షించలేవు, కానీ పార్లమెంట్ చట్టాల ద్వారా శిక్షించవచ్చు.

15. "భారతదేశ సార్వభౌమాధికారం, ఐక్యత, సమగ్రతలను రక్షించడం" అనేది ఎన్నవ విధి?

• A.మొదటి విధి
• B.రెండవ విధి
• C.మూడవ విధి
• D.నాల్గవ విధి

✅ Answer: C – మూడవ విధి

Explanation: ఆర్టికల్ 51A (c) ప్రకారం దేశ సార్వభౌమాధికారం మరియు సమగ్రతను రక్షించడం ప్రతి పౌరుడి అత్యున్నత జాతీయ విధిగా పేర్కొనబడింది.

16. జాతీయ జెండాను, జాతీయ గీతాన్ని గౌరవించడం ఏ ఆర్టికల్ ప్రకారం మన విధి?

• A.51A (a)
• B.51A (b)
• C.51A (d)
• D.51A (f)

✅ Answer: A – 51A (a)

Explanation: రాజ్యాంగాన్ని గౌరవించడం, అలాగే దాని ఆదర్శాలను, జాతీయ జెండాను, జాతీయ గీతాన్ని గౌరవించడం పౌరుల మొట్టమొదటి ప్రాథమిక విధి 51A (a).

17. "ప్రజా ఆస్తులను రక్షించడం, హింసను విడనాడటం" అనేది ఏ విధి?

• A.51A (f)
• B.51A (g)
• C.51A (i)
• D.51A (j)

✅ Answer: C – 51A (i)

Explanation: ఆందోళనల సమయంలో ప్రభుత్వ ఆస్తులను ధ్వంసం చేయకుండా రక్షించడం, శాంతియుత పద్ధతులు పాటించడం 51A (i) ఆర్టికల్ ప్రకారం పౌరుల బాధ్యత.

18. స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ సిఫార్సు చేసినప్పటికీ, రాజ్యాంగంలో చేర్చబడని విధి ఏది?

• A.అహింసను పాటించడం
• B.పన్నులు చెల్లించడం
• C.విద్యాహక్కు
• D.పర్యావరణ రక్షణ

✅ Answer: B – పన్నులు చెల్లించడం

Explanation: పౌరులు ప్రభుత్వానికి సక్రమంగా పన్నులు చెల్లించాలనే నియమాన్ని స్వరణ్ సింగ్ కమిటీ సూచించినప్పటికీ, ప్రభుత్వం దానిని ప్రాథమిక విధులలో చేర్చలేదు.

19. భారతదేశ మిశ్రమ సంస్కృతిని కాపాడటం గురించి రాజ్యాంగం ఏమి చెబుతుంది?

• A.ఇది రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల బాధ్యత
• B.ఇది కేంద్ర ప్రభుత్వ చట్టం
• C.ఇది ఆర్టికల్ 51A (f) కింద ప్రతి పౌరుడి ప్రాథమిక విధి
• D.దీనికి రాజ్యాంగంలో ప్రస్తావన లేదు

✅ Answer: C – ఇది ఆర్టికల్ 51A (f) కింద ప్రతి పౌరుడి ప్రాథమిక విధి

Explanation: భారతదేశం యొక్క అద్భుతమైన మిశ్రమ సంస్కృతి వారసత్వాన్ని గౌరవించడం మరియు భావితరాలకు భద్రంగా అందించడం ఆర్టికల్ 51A (f) కింద మన విధి.

20. ఏ పరిస్థితుల్లో ప్రాథమిక విధులను మొదటిసారిగా రాజ్యాంగంలో ప్రవేశపెట్టారు?

• A.స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన వెంటనే
• B.1975-77 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో
• C.కార్గిల్ యుద్ధం సమయంలో
• D.కొత్త విద్యావిధానం అమలు సమయంలో

✅ Answer: B – 1975-77 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో

Explanation: ఇందిరా గాంధీ ప్రభుత్వ హయాంలో 1975-77 జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి (ఎమర్జెన్సీ) కాలంలో దేశ పౌరులకు బాధ్యతలు ఉండాలనే ఉద్దేశ్యంతో వీటిని చేర్చారు.